به گزارش خبرنگار جید، دانشگاه‌ها در دنیای امروز دیگر صرفا محل آموزش و انتقال دانش نیستند؛ بلکه نقش آن‌ها در تربیت نیروی انسانی متخصص، پاسخ‌گویی به نیازهای بازار کار، توسعه فناوری و حل مسائل جامعه، به یکی از معیارهای اصلی ارزیابی عملکرد مراکز آموزش عالی تبدیل شده است.
در این میان، دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی با برخورداری از جمعیت قابل توجه دانشجویی، ظرفیت‌های آموزشی و پژوهشی، زیرساخت‌های آزمایشگاهی و ارتباط با صنایع، در پی گسترش نقش خود در شرق کشور است.
محسن مرادی، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی، در گفت‌وگو با جید تشریح وضعیت آموزشی و پژوهشی این مجموعه، به ظرفیت‌های دانشگاه در حوزه‌های مختلف پرداخته که در ادامه می‌خوانید.
دانشگاه آزاد اسلامی مشهد؛ قطب آموزشی شرق کشور با حدود ۵۰ هزار دانشجو
مرادی با اشاره به جایگاه دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی در ساختار آموزش عالی کشور گفت: دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی یکی از بزرگ‌ترین مجموعه‌های دانشگاهی کشور به شمار می‌رود که به‌عنوان قطب علمی و آموزشی شرق کشور فعالیت می‌کند. دانشگاه آزاد اسلامی مشهد در حال حاضر حدود ۵۰ هزار دانشجو دارد که از این تعداد، نزدیک به ۲ هزار و ۳۰۰ نفر دانشجوی خارجی هستند.
وی افزود: در حوزه پزشکی نیز نزدیک به ۳ هزار دانشجو در این مجموعه مشغول به تحصیل هستند. که نزدیک به ۱۵۰ دانشجوی غیرایرانی در رشته‌های مختلف پزشکی، پیراپزشکی، پرستاری، مامایی و هوشبری دانشگاه تحصیل می‌کنند.
بر اساس شاخص‌های ارزیابی دانشگاه‌ها و آموزش عالی، دانشگاه آزاد اسلامی مشهد از نظر شاخص‌های علمی و پژوهشی در رتبه سوم کشور قرار دارد و از دانشگاه‌های مطرح در حوزه علم، پژوهش و فناوری محسوب می‌شود.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی ادامه داد: وجود نزدیک به ۳۰۰ آزمایشگاه و کارگاه که از فرایند آموزش پشتیبانی می‌کنند، از ظرفیت‌های مهم این دانشگاه است. همچنین حدود ۳ هزار و ۵۰۰ استاد تمام‌وقت با مجموعه دانشگاه همکاری دارند و نزدیک به ۵۰۰ عضو هیئت علمی تمام‌وقت نیز در دانشگاه آزاد اسلامی مشهد، در رشته‌های مختلف و با مرتبه‌های علمی استادیاری، دانشیاری و استادی، به فعالیت آموزشی و علمی مشغول هستند.
طرح پویش؛ پیوند تحصیل با اشتغال در صنایع
مرادی با تأکید بر اهمیت ارتباط دانشگاه با محیط کار اظهار کرد: یکی از نقاط قوت دانشگاه آزاد اسلامی، طرح پویش است که در مشهد نیز با جدیت دنبال می‌شود. در همین راستا، تفاهم‌نامه‌های خوبی با مجموعه‌های صنعتی و اقتصادی منعقد کرده‌ایم تا دانشجویان بتوانند هم‌زمان با تحصیل، در محیط واقعی کار حضور پیدا کنند و تجربه حرفه‌ای به دست آورند.
وی با اشاره به همکاری دانشگاه با ایران‌خودرو خراسان گفت: در قالب این طرح، حدود ۱۱۵ دانشجو با این مجموعه همکاری دارند. همچنین با مجموعه صنایع پخت مشهد، به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان ماشین‌آلات پخت نان، شرکت طاها قالب در حوزه تولید مبدل‌های حرارتی، مجموعه پدیده مشهد شاندیز و برخی مجموعه‌های دیگر در حوزه‌های بازرگانی، مالی و حسابداری همکاری‌هایی شکل گرفته است.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی اضافه کرد: هدف از این همکاری‌ها آن است که دانشجویان در کنار آموزش دانشگاهی، با نیازهای واقعی محیط کار آشنا شوند و بخشی از مسیر ورود به بازار کار را در دوران تحصیل طی کنند. در حال حاضر، حدود ۵۵۰ دانشجو در مجموعه کوروش نیز در قالب این همکاری‌ها از آموزش و فرصت‌های مرتبط با محیط کار بهره‌مند هستند.
وی در پاسخ به پرسشی درباره مقاطع تحصیلی دانشجویان شرکت‌کننده در طرح پویش توضیح داد: بخش قابل توجهی از دانشجویان فعال در این طرح در مقاطع کاردانی و کارشناسی تحصیل می‌کنند؛ با این حال، دانشجویان مقاطع دیگر، از جمله کارشناسی ارشد، نیز در این طرح حضور دارند. به‌ویژه در حوزه‌های مالی، حسابداری، حسابرسی، مهندسی و رشته‌های فنی، زمینه‌هایی فراهم شده است تا دانشجویان بتوانند هم‌زمان با تحصیل، تجربه کاری مرتبط کسب کنند.
همکاری نزدیک به هزار دانشجو در فرایند آموزش دانشگاه
مرادی با اشاره به نقش دانشجویان تحصیلات تکمیلی در فعالیت‌های آموزشی دانشگاه گفت: یکی دیگر از ظرفیت‌های ارزشمند دانشگاه، مشارکت دانشجویان دکتری در قالب طرح دستیار آموزشی و دستیار تخصصی است. در حال حاضر، نزدیک به هزار دانشجوی دکتری در این چارچوب با دانشگاه همکاری می‌کنند و بخشی از فعالیت‌های آموزشی و تدریس در کلاس‌ها را بر عهده دارند.
وی افزود: عملکرد این دانشجویان ارزیابی می‌شود و فرصتی در اختیار آن‌ها قرار گرفته است تا توانمندی‌های علمی و آموزشی خود را در محیط واقعی دانشگاه نشان دهند. این مشارکت هم به تقویت فرایند آموزش کمک می‌کند و هم زمینه کسب تجربه عملی و حرفه‌ای را برای دانشجویان دکتری فراهم می‌سازد.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی ادامه داد: علاوه بر این، تعداد قابل توجهی از دانشجویان در قالب فعالیت‌های دانشجویی، کار دانشجویی و مسئولیت‌های کمک‌آموزشی در بخش‌های مختلف دانشگاه حضور دارند. همکاری نزدیک به هزار دانشجو در حوزه‌های گوناگون آموزشی و اجرایی، از ظرفیت‌هایی است که می‌تواند هم به ارتقای فعالیت‌های دانشگاه و هم به افزایش مهارت‌های دانشجویان کمک کند.
راه‌اندازی پردیس بین‌المللی دانشگاه آزاد اسلامی در گلبهار
مرادی با اشاره به توسعه فعالیت‌های بین‌المللی دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی اظهار کرد: خوشبختانه مجوز فعالیت پردیس بین‌المللی دانشگاه آزاد اسلامی در شرق کشور و در شهر گلبهار از وزارت علوم، تحقیقات و فناوری دریافت شده است. فعالیت این پردیس را با چهار رشته در مقطع کارشناسی آغاز کرده‌ایم و امیدواریم بتوانیم با قدرت، ظرفیت‌های آن را توسعه دهیم.
وی افزود: چهار رشته اولیه این پردیس شامل حقوق، معماری، مهندسی کامپیوتر و روان‌شناسی است. راه‌اندازی این مجموعه می‌تواند زمینه گسترش فعالیت‌های آموزشی دانشگاه و افزایش ظرفیت پذیرش دانشجو را فراهم کند.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی با اشاره به توسعه رشته‌های تحصیلی در استان گفت: در مقطع کارشناسی، رشته‌های جدیدی از جمله بهداشت حرفه‌ای به مجموعه رشته‌های دانشگاه اضافه شده است. در مجموع، نزدیک به ۱۰ رشته جدید نیز در مقاطع تحصیلات تکمیلی و دکتری به رشته‌های دانشگاه آزاد اسلامی مشهد افزوده شده است.
توسعه زیرساخت‌های آموزشی و خوابگاهی در حوزه پزشکی
مرادی در تشریح ظرفیت‌های دانشگاه در حوزه پزشکی اظهار کرد: دانشگاه آزاد اسلامی مشهد از ظرفیت‌های مناسبی برای آموزش دانشجویان در رشته‌های پزشکی و پیراپزشکی برخوردار است. در حوزه خوابگاه‌های دانشجویی پزشکی نیز حدود ۳۰۰ نفر ظرفیت خوابگاهی داریم و از حضور استادان برجسته استان در مجموعه دانشگاه بهره‌مند هستیم.
تجهیز و توسعه آزمایشگاه‌ها و کارگاه‌های دانشگاه
مرادی با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای تقویت زیرساخت‌های آزمایشگاهی و کارگاهی بیان کرد: در مجموعه دانشگاه آزاد اسلامی گلبهار، با توجه به نیازهای آموزشی و تخصصی، چندین آزمایشگاه و کارگاه جدید تجهیز و برخی از زیرساخت‌های موجود نیز مرمت و بازسازی شده‌اند.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی اضافه کرد: در گلبهار، فضای آزمایشگاهی دانشگاه آزاد اسلامی مشهد با مساحتی نزدیک به ۲ هزار و ۵۰۰ مترمربع ایجاد شده است. این مجموعه علاوه بر پاسخ‌گویی به نیازهای آموزشی و آزمایشگاهی دانشجویان، می‌تواند خدماتی نیز به جامعه و بخش‌های مختلف خارج از دانشگاه ارائه دهد.
وی تأکید کرد: توسعه این زیرساخت‌ها با هدف ارتقای کیفیت آموزش، فراهم کردن امکانات عملی و تخصصی برای دانشجویان و افزایش ظرفیت دانشگاه برای ارائه خدمات علمی و فنی دنبال می‌شود.
قبولی ۳۸ نفر از حدود ۴۰ داوطلب در آزمون دستیاری پزشکی
مرادی با تأکید بر جایگاه دانشگاه آزاد اسلامی مشهد در آموزش پزشکی گفت: خوشحالیم که دانشگاه آزاد اسلامی مشهد امروز به یکی از مجموعه‌های قدرتمند آموزش عالی در شرق کشور، به‌ویژه در رشته‌های پزشکی، تبدیل شده است. امسال نیز در حوزه تخصص و دستیاری پزشکی، نتایج خوبی به دست آورده‌ایم.
وی افزود: از میان نزدیک به ۴۰ دانشجوی دانشگاه که در آزمون دستیاری پزشکی شرکت کردند، ۳۸ نفر پذیرفته شدند. این نتیجه از دستاوردهای دانشگاه آزاد اسلامی مشهد در حوزه آموزش پزشکی است و نشان می‌دهد این مجموعه توانسته است در آموزش پزشکان و آماده‌سازی دانشجویان برای ورود به دوره‌های تخصصی، نقش موثری ایفا کند.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی ادامه داد: دانشگاه تلاش می‌کند با تکیه بر ظرفیت استادان و امکانات آموزشی خود، کیفیت آموزش پزشکی را ارتقا دهد و زمینه موفقیت دانشجویان را در مراحل مختلف تحصیل و ورود به دوره‌های تخصصی فراهم کند
پنج مرکز تحقیقاتی با رتبه یک کشوری و شش سرای نوآوری و فناوری
مرادی با اشاره به ظرفیت‌های پژوهشی دانشگاه اظهار کرد: دانشگاه آزاد اسلامی مشهد دارای پنج مرکز تحقیقاتی است که همگی رتبه یک کشوری دارند. همچنین شش سرای نوآوری و فناوری در این مجموعه فعالیت می‌کنند که هرکدام در حوزه تخصصی خود برای حل بخشی از مسائل جامعه و پاسخ‌گویی به نیازهای موجود تلاش می‌کنند.
وی در تشریح فعالیت این مراکز گفت: یکی از مراکز مهم ما، مرکز تحقیقات هوشمندسازی برق است که از مراکز پیشرو دانشگاه آزاد اسلامی و از مجموعه‌های شاخص شرق کشور در این حوزه به شمار می‌رود. این مرکز با همکاری شرکت توزیع برق خراسان فعالیت می‌کند و با استفاده از ظرفیت استادان گروه برق دانشگاه، موضوعات تخصصی این حوزه را دنبال می‌کند.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی اضافه کرد: مرکز تحقیقات مهندسی پزشکی نیز از دیگر ظرفیت‌های مهم دانشگاه است. این مرکز در حوزه مهندسی پزشکی فعالیت می‌کند و در زمینه درمان و توان‌بخشی برخی از آسیب‌های نخاعی، اقدامات و فعالیت‌های پژوهشی قابل توجهی داشته است.
مرادی ادامه داد: دانشجویان رشته‌های مرتبط نیز در کنار استادان و متخصصان این حوزه در فعالیت‌های علمی و پژوهشی مشارکت دارند. رویکرد ما در این مجموعه، حرکت به سمت دانشگاه حل‌مسئله‌محور و دانشگاه اجتماعی است؛ یعنی دانشگاهی که فعالیت‌های علمی آن به مسائل واقعی جامعه ارتباط داشته باشد و بتواند در کنار آموزش و پژوهش، در حل مشکلات نیز نقش‌آفرینی کند.
وی با اشاره به دیگر مراکز تحقیقاتی دانشگاه بیان کرد: مرکز تحقیقات فناوری‌های نوین نیز در حوزه‌های مختلف فناوری فعالیت دارد و بخش قابل توجهی از فعالیت‌های آن بر توسعه فناوری‌های جدید متمرکز است. همچنین مرکز تحقیقات مهندسی مالی در زمینه نرم‌افزارها و موضوعات مرتبط با مهندسی مالی فعالیت می‌کند و خدماتی را با همکاری آستان قدس رضوی ارائه می‌دهد.
مرادی افزود: مرکز تحقیقات مهندسی مالی که به آن اشاره کردم، مرکزی مشترک میان دانشگاه و مجموعه فناوری اطلاعات آستان قدس رضوی است. مرکز تحقیقات هوشمندسازی برق نیز با همکاری شرکت توزیع برق خراسان فعالیت می‌کند. در این همکاری‌ها، از ظرفیت علمی استادان دانشگاه برای پیشبرد فعالیت‌های تخصصی و پژوهشی استفاده می‌شود.
سراهای نوآوری؛ مسیری برای حل مسائل جامعه و توسعه فناوری
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی خراسان رضوی در تشریح فعالیت سراهای نوآوری و فناوری اظهار کرد: سراهای نوآوری دانشگاه نیز در حوزه‌های مختلف فعالیت دارند و تلاش می‌کنند با بهره‌گیری از ظرفیت‌های علمی و فناورانه، به حل مسائل موجود در جامعه کمک کنند. از جمله این مجموعه‌ها، سراهای فعال در حوزه فناوری‌های سبز هستند که فعالیت‌های آن‌ها می‌تواند در زمینه حفاظت از محیط زیست و توسعه راهکارهای سازگار با محیط زیست موثر باشد.
وی افزود: در این حوزه‌ها قراردادهای خوبی منعقد شده است و دانشگاه تلاش می‌کند با تقویت همکاری‌های علمی، پژوهشی و فناورانه، زمینه تبدیل دانش به محصولات، خدمات و راهکارهای کاربردی را فراهم کند.
مرادی با اشاره به برنامه دانشگاه برای توسعه منابع درآمدی غیرشهریه‌ای گفت: انتظار داریم در سال جاری، حدود ۳۰ تا ۳۲ درصد از درآمد دانشگاه از محل منابع غیرشهریه‌ای و فعالیت‌های فناورانه تامین شود. تحقق این هدف مستلزم توسعه فعالیت‌های پژوهشی، تقویت سراهای نوآوری، گسترش همکاری با صنایع و افزایش ارتباط میان ظرفیت‌های علمی دانشگاه و نیازهای جامعه است.
وی در پایان تأکید کرد: دانشگاه آزاد اسلامی مشهد با تکیه بر ظرفیت‌های آموزشی، پژوهشی و فناورانه خود، به دنبال گسترش ارتباط با صنعت، توسعه فعالیت‌های بین‌المللی، ارتقای کیفیت آموزش و ایفای نقش موثرتر در حل مسائل جامعه است. بهره‌گیری از توان استادان و دانشجویان و حرکت به سمت درآمدهای پایدار غیرشهریه‌ای نیز از محورهایی است که دانشگاه در مسیر توسعه خود دنبال می‌کند.